Crynodeb dyfais botensial ddigidol: TG a seilwaith
Ym mis Gorffennaf 2025, cyhoeddon ni adroddiad am aeddfedrwydd a llythrennedd digidol gofal cymdeithasol yng Nghymru.
Roedd yr adroddiad yn cynnwys canfyddiadau cynnar ein dyfais botensial ddigidol ac yn seiliedig ar ymatebion 1,200 o bobl o 295 o sefydliadau rhwng Ionawr a Mawrth 2025.
Dyma grynodeb o ganfyddiadau’r adroddiad a’r argymhellion ar y pwnc TG a seilwaith.
Cryfderau
- Cael y dechnoleg sydd ei hangen: Mae 87 y cant o staff yn dweud bod ganddyn nhw'r dechnoleg sydd ei hangen arnyn nhw, ac mae 84 y cant yn dweud ei bod yn cael ei chynnal yn dda.
- Arferion seiberddiogelwch: Mae gan 88 y cant o sefydliadau arferion seiberddiogelwch cadarn.
- Rheoli data: Mae 74 y cant o gynrychiolwyr TG yn dweud bod systemau rheoli data yn dda.
- Hyfforddiant GDPR: Mae rhwng 83 a 93 y cant yn adrodd bod hyfforddiant GDPR ar waith.
Meysydd i'w datblygu
- Rhannu gwybodaeth: Dim ond 35 y cant o gynrychiolwyr TG sy’n cytuno’n gryf bod systemau’n rhannu gwybodaeth yn effeithiol.
- Cysylltedd mewn lleoliadau cymunedol: Mae hyn yn anghyson — yn enwedig mewn awdurdodau lleol.
- Dewis darparwyr technoleg: Dim ond wyth y cant o gynrychiolwyr TG awdurdodau lleol sy’n teimlo’n hyderus wrth ddewis darparwyr technoleg, o’i gymharu â 44 y cant mewn sectorau eraill.
- Ansefydlogrwydd uchel mewn awdurdodau lleol o ran systemau AD, offer amserlennu a rheoli meddyginiaeth: Dim ond wyth y cant o gynrychiolwyr TG awdurdodau lleol a gytunodd yn gryf bod eu systemau AD yn effeithiol, o’i gymharu â 30 y cant mewn sectorau eraill.
- Mynediad at ddata: Dim ond 50 y cant o gynrychiolwyr TG awdurdodau lleol sy’n dweud bod staff yn gallu cael mynediad at y data sydd ei angen arnyn nhw, ac mae 42 y cant yn ansicr ynghylch dileu data.
Mae gan awdurdodau lleol arferion cadarn o ran seiberddiogelwch a diogelu data, ond maen nhw'n wynebu heriau gyda chyfuno systemau, caffael, a chysylltedd mewn lleoliadau gofal.
Mae darparwyr preifat a’r trydydd sector yn adrodd am gysylltedd gwell a mwy o ymreolaeth wrth ddewis atebion technoleg.
Cymariaethau allweddol
Mae ein hymchwil wedi datgelu rhai gwahaniaethau amlwg rhwng ymatebion staff awdurdodau lleol a’r rhai sy’n gweithio yn y sector preifat neu’r trydydd sector.
- Hyder wrth ddewis darparwyr technoleg: Dim ond wyth y cant o ymatebwyr awdurdodau lleol a ddywedodd eu bod yn cytuno’n gryf eu bod yn teimlo’n hyderus wrth ddewis darparwyr technoleg, o’i gymharu â 44 y cant yn y sector preifat a’r trydydd sector.
- Cysylltedd mewn mannau cymunedol mewn lleoliadau gofal: Ymhlith awdurdodau lleol, dim ond 17 y cant sy’n cytuno bod cysylltedd mewn mannau cymunedol yn ddibynadwy, o’i gymharu â 67 y cant ymhlith darparwyr preifat a’r trydydd sector.
- Hyder mewn systemau AD ac amserlennu: Roedd rhwng 42 a 58 y cant o ymatebwyr awdurdodau lleol yn ansicr pa mor effeithiol oedd eu sefydliad yn defnyddio systemau AD ac amserlennu, o’i gymharu â rhwng pedwar ac 11 y cant yn y sector preifat a’r trydydd sector.
- Hyder mewn offer rheoli meddyginiaeth: Dywedodd 42 y cant o awdurdodau lleol nad oedden nhw'n siŵr a oedd eu sefydliad yn defnyddio offer digidol ar gyfer rheoli meddyginiaeth, o’i gymharu â dim ond pedwar y cant yn y sector preifat a’r trydydd sector.
Mae awdurdodau lleol yn aml yn wynebu rheolau caffael, cyfyngiadau ariannu, a rhwymedigaethau cydymffurfio, sy’n gallu arafu arloesi.
Gall darparwyr preifat a’r trydydd sector fod â mwy o ryddid i arbrofi a theilwra systemau i’w hanghenion.
Beth mae'r adroddiad yn ei argymell
Mae’r adroddiad yn argymell nifer o gamau y gellid eu cymryd i helpu gofal cymdeithasol i gyrraedd ei botensial digidol.
Mae rhai o’r argymhellion sy’n ymwneud â TG a seilwaith yn cynnwys:
Gwella mynediad at ddyfeisiau -
Mae’r adroddiad yn argymell gwaith cenedlaethol gyda darparwyr gofal cymdeithasol a chomisiynwyr i hyrwyddo gwell mynediad at ddyfeisiau priodol i staff, ynghyd â chyfnodau dysgu gwarchodedig i ddatblygu sgiliau digidol.
Cryfhau prosesau cynllunio strategol digidol -
Mae’r adroddiad yn argymell cefnogi arweinwyr i ymgysylltu â staff er mwyn deall a blaenoriaethu arloesi digidol yn eu cyd-destun, i gryfhau prosesau cynllunio strategol digidol.
Dylai hyn fod yn arbennig o wir ar gyfer awdurdodau lleol, sy’n adrodd y lefel isaf o hyder o ran arloesi digidol.
Dylid teilwra’r gefnogaeth i wahanol gyd-destunau sefydliadol, gan gydnabod y gwahanol bwyntiau cychwyn a blaenoriaethau ar draws y sector.
Cynnal ac esblygu’r ddyfais botensial ddigidol -
Mae’r adroddiad yn argymell bod Gofal Cymdeithasol Cymru a’r prif bartneriaid sy’n gysylltiedig â’r ddyfais yn ymrwymo i ddiweddariadau a gwelliannau rheolaidd.
Bydd hyn yn helpu i sicrhau bod y ddyfais botensial ddigidol yn parhau’n berthnasol ac yn ddefnyddiol wrth i’r dirwedd ddigidol esblygu.
Dylid sefydlu cylchoedd adolygu rheolaidd, gyda mewnbwn gan ddefnyddwyr i sicrhau ei bod yn parhau i fodloni eu hanghenion newidiol.
Cryfhau caffael -
Mae’r adroddiad yn argymell creu canllawiau syml i feithrin hyder wrth brynu technolegau digidol sy’n gweithio’n wirioneddol i bobl, gan adael lle i arloesi diogel.
Mae’r argymhellion ar gyfer y sector gofal cymdeithasol cyfan, felly bydd angen i ni weithio gyda’n gilydd fel partneriaid cenedlaethol, rhanbarthol a lleol i gyd-ddatblygu cynllun gweithredu yn seiliedig ar y canfyddiadau.
Wrth ddatblygu’r cynllun gweithredu, bydd angen i ni ystyried pwy sydd yn y sefyllfa orau i fynd â’r argymhellion yn eu blaen, beth mae’r argymhellion yn ei olygu yn ymarferol, pa adnoddau sydd eu hangen a sut i'w ariannu.
Darganfod mwy
Gallwch ddarganfod mwy drwy ymweld â’n crynodebau ar sgiliau a galluoedd ac arweinyddiaeth a strategaeth, neu drwy ddarllen yr adroddiad llawn.
Defnyddiwch y ddyfais botensial ddigidol
Gallwch barhau i ddefnyddio’r ddyfais i gefnogi eich datblygiad digidol.
Os ydych chi eisoes wedi’i chwblhau unwaith, beth am ei defnyddio i wirio eich datblygiad digidol dros amser?
Anfonwyd dolen drwy e-bost at bawb ar ein Cofrestr ar 9 a 10 Ionawr 2025. Os nad ydych chi wedi derbyn eich dolen neu ddim yn gallu dod o hyd iddi, cysylltwch â digidol@gofalcymdeithasol.cymru.